АҚ саласындағы оқытудың бір мақсаты (№ 494 бұйрық) — кәсіби авариялық-құтқару қызметтері келгенге дейінгі өзіне-өзі және өзара көмектің негізгі дағдылары.
Авариялық-құтқару және кезек күттірмейтін жұмыстар (АҚКЖ)
Бұл — адамдарды құтқару және ТЖ салдарын оқшаулау жөніндегі жұмыстар: зардап шеккендерді іздеу мен шығару, алғашқы көмек көрсету, ошақтарды сөндіру, шығарындыны оқшаулау. Оларды кәсіби деңгейде авариялық-құтқару құрамалары жүргізеді; нысан жұмыскерлері өз дайындығы мен қауіпсіздігі шегінде қатыса алады.
Өзіне-өзі және өзара көмек
- ең алдымен өз қауіпсіздігіңді қамтамасыз ету — екінші зардап шеккенге айналуға болмайды;
- үйретілген шек аясында алғашқы көмек көрсету (қан кетуді тоқтату, тыныс тоқтағанда — ЖӨР (жүрек-өкпе реанимациясы), тұрақты бүйірлік қалып);
- өз бетінше шыға алмайтындарды эвакуациялауға көмектесу;
- келген құтқарушылар мен медиктерге зардап шеккендерді тапсырып, не болғанын хабарлау.
Жауапкершілік шегі
Арнайы дайындығы мен құралдары жоқ жұмыскер химиялық зақымдану, қирау, қатты түтіндену аймағына кірмеуі керек — бұл кәсіби құрамалардың міндеті.
Басты қағида: өз білімің шегінде және өзіңе қауіпсіз болған жағдайда көмектес. Дайындығы жоқ адамнан келетін ең жақсы көмек — кәсіби мамандарды тез шақыру және жаңа құрбандар жасамау.