Жаппай қан жоғалту — жарақат кезіндегі өлімнің басты себептерінің бірі және сонымен қатар — дұрыс алғашқы көмек өмір сақтап қалатын жағдай.
Сыртқы қан кетудің түрлері
| Түрі | Белгілері |
|---|---|
| Артериялық | қан ашық қызыл, лүпілдеп («фонтандай») атқылайды; ең қауіптісі |
| Веналық | қан қою қызыл, біркелкі ағып шығады |
| Капиллярлық | қан жараның бүкіл бетінен сорғалайды |
Жаппай қан жоғалтудың белгілері
- тез күшейетін бозару, суық дымқыл тері;
- әлсіздік, бас айналу, шөлдеу;
- жиі әлсіз тамыр соғысы, сананың шатасуы.
Басты қағида
Қан кету неғұрлым қарқынды болса, оны соғұрлым тез тоқтату керек. Артериялық қан кету дереу әрекет етуді талап етеді (тәсілдері — 3-модульде: тікелей басу, қысатын таңғыш, бұрағыш (жгут)).
Қан кетудің түрін тану маңызды, өйткені оны тоқтату тәсілін таңдау соған байланысты.