Жағдайды жылдам бағалау
- Сана — дауыстап шақыру, иығынан абайлап сілку.
- Тыныс алу — басты шалқайту, 10 секундқа дейін «көремін — естимін — сеземін».
- Қан айналымы/қан кету — көзге көрінетін қатты қан кету бар ма, тамыр соғысы қандай, тері түсі.
Бұл ең басты сұраққа жауап береді: дәл қазір өмірге не қауіп төндіреді және көмекті неден бастау керек.
Жедел жәрдем шақыру
- Қазақстанда: жедел жәрдем — 103, төтенше қызметтердің бірыңғай нөмірі — 112 (соның ішінде шотта ақша болмаса да ұялы телефоннан жұмыс істейді).
- Диспетчерге не хабарлау керек: не болғанын, нақты мекенжай/бағдарларды, қанша зардап шеккені бар екенін, олардың жағдайын, кім қоңырау шалып тұрғанын.
- Тұтқаны бірінші қоймаңыз — диспетчер нұсқау бере алады және мекенжайды дұрыс түсінгеніне көз жеткізуі керек.
Егер жаныңызда басқа адамдар болса, жедел жәрдем шақыруды нақты бір адамға тапсырыңыз («сіз — 103-ке қоңырау шалыңыз»), ал өзіңіз көмек көрсетуді бастаңыз. Тұлғасыз «біреу шақырсын» деген сөз көбіне ешкімнің шақырмауына әкеледі.