Саты (лестница) мен стремянка — қарапайым әрі ыңғайлы құрал, дәл сондықтан ең жиі дұрыс емес пайдаланылатын құрал. Саты — тұрақты жұмыс алаңы емес, ол негізінен қысқа мерзімді, жеңіл жұмысқа және биіктікке көтерілу құралы ретінде арналған.
Дұрыс бұрыш пен орнату
- Тіреуіш сатыны дұрыс бұрышпен қой: шамамен 75°, яғни 1:4 ережесі — сатының табаны қабырғадан ара қашықтығы биіктіктің төрттен біріне тең болсын (мысалы, тіреу биіктігі 4 м болса, табан қабырғадан 1 м).
- Саты нық, тегіс негізге тұрғызылады; аяқтарында сырғанамайтын башмақтар болсын. Жоғарғы жиегі тіреуден кемінде 1 м-ге асып тұрса, ұстауға ыңғайлы.
- Стремянканы толық ашып, фиксаторын (тартқышын) бекіт. Оның ең жоғарғы 1-2 сатысында тұруға болмайды.
Үш нүктелі байланыс
Көтерілу-түсу кезінде әрқашан үш нүктелі байланысты (three-point contact) сақта: кез келген уақытта екі қол мен бір аяқ, немесе екі аяқ пен бір қол сатыда болсын. Бұл дегеніміз:
- Бір мезгілде екі қолды босатпа, ауыр құралды қолда көтеріп шықпа — құрал белдікте немесе арқаннан көтерілсін.
- Сатыда денені бүйірге шамадан тыс созба; белдік тоғасы тіреу тіректерінен шықпасын.
Саты ҚАШАН жарамсыз
Сатыны мына жағдайларда пайдалануға болмайды:
- Жұмыс ұзаққа созылса немесе екі қолды бос ұстауды талап етсе (дәнекерлеу, бұрғылау, ауыр монтаж) — орман немесе алаң қажет.
- Күш салып итеру/тарту қажет болса (саты бүйірге ауып кетеді).
- Электр жабдығына жақын металл сатымен жұмыс істегенде.
- Саты жарылған, майысқан, сатылары бос немесе аяқ башмақтары жоқ болса — мұндай сатыны бірден пайдаланудан шығар.
Биіктік 1,3 м және одан жоғары болғанда, тек сатыға сеніп қалмай, құлаудан қорғану және тұрақтырақ тірек қажеттігін бағала.
Қысқаша есте сақта
Саты — «тез көтеріліп, тез түсетін» құрал. Егер сен онда бірнеше минуттан артық тұрып, күш салып жұмыс істейтін болсаң, бұл дұрыс емес құрал таңдалғанының белгісі. Мұндайда орман, тұғыр немесе көтергіш алаңды сұра. Сатыны әрдайым аяғымен алдымен тексер: сатылары құрғақ, майсыз, сырғанамайтын болсын, ал сен жабық аяқ киіммен бол.